Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro kültüründe Churchill adı, kabaca on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü anlatır. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi tanımlar; çoğu zaman bir saati zorlar. Punch 48 kutu seçimi ile onluk 8-9-8 kutusu gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı rahatça hissedilir. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini getirir ve böylece ısı daha yumuşak kalır. Başlamadan önce bir saatlik boş vakit bulmak hem keyif hem de düzgün yanma için yerinde bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy uygun düşmez; sakin bir akşam isteyen kişiye ise uyar. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta acele etmemek tüm içimin gidişatını şekillendirir. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri yakalamanızı mümkün kılar. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin hakkını teslim eder, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra yumuşamasını ve ortadaki derin bölümün belirmesini beklemek de mümkün olur.
Double Corona Formatına Yakından Bakış
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını aşar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha kalın durur. Kalın çap, kor yüzeyini yayar ve dumanı dengeler. Punch double corona nasıl bu sınıfın tipik bir örneğidir; duke puro nasıl ise aynı kalınlık düşüncesini farklı bir biçimde gösterir. İki örnek yan yana konduğunda, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun düştüğü açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha net ayırt edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda ağır ağır ilerleyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini hissettirir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın sevilen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa daha çok anlatacak şey bırakır, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda bıraktığı iz arttığı için içici, her bölümü ayrı ayrı yorumlama imkanı bulur.
Uzun Puro İçin Zaman Planı
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını gözden geçirmek şarttır. Seksen dakikayı zorlayan oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden kesilirse keyfi bozulur. Punch mantua kutusu gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti hak eder. Short de punch kutusu ise aynı çizginin kısa kolunu gösterir ve yarım saatlik bir molaya uyar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü seçmek makul bir düzendir. Telefonu kapatmak ve ortamı baştan hazırlamak da fark yaratır. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak yanınızda bulunmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi daha keyifli kılar. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için acele etmeden oturmak yeterlidir. Uzun içimde telaşa kapılmamak asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da sessiz bir müziğin eşlik ettiği akşamlarda ortaya çıkar.
Gigante ve Geniş Çaplı Puroların Yapısı
Halka çapı altmışa varınca puro, sade bir çubuktan çok hacimli bir kütleye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile başkalaşır. Punch gigante nasıl bu sınıfa ait olur ve koyu harmanını geniş kesitte bolca barındırır. Super selection nasıl ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark hemen anlaşılır. İkisini kıyaslayan biri, kalınlığın duman hacmini ne kadar etkilediğini kolayca anlar. Geniş çapta duman daha tok ama çoğu zaman daha ılımlı gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye yayılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif değildir. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini etkiler. Harmanın dolgunluğunu belirleyen şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki düzenidir, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda açılması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Sampler Kutusunun Yeri
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı denemek akıllı bir yöntemdir. Blackbird sampler puro altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda tadım imkanı verir. Beşli robusto sampler ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde buluşturur. Robusto yarım saati hayli aşar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman harcatır. Her denemenin ardından kısa bir not almak fark yaratır. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat ağır bastı diye not etmek iyidir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha tanıdık geldiğini ortaya çıkarır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl yönlendirdiğini de ortaya koyar. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama uyacağına karar vermek çok daha rahatlaşır, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem bulunur ve yanlış bir tercihin ihtimali düşer.
Altmışlık Çapın Getirdikleri
J.c. newman sampler nasıl kalın halkalı boylara giriş için kullanışlı bir seçki olarak durur; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça idare etmesine izin verir. Macanudo inspirado red ise uzun gigante kalıbını dolgun bir harmanla bir araya getirir. Altmışlık çapta kor yayvan olduğundan puro sakin tüketilir ve bu da içimi bir saati rahatça aşan bir oturuma taşır. Bunun yansıması olarak duman serin kalır, damakta daha yuvarlak bir his bırakır. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak zorlaşabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı eşit kızdırmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı engeller. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek toparlamak çoğu zaman yeterlidir. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır kılmaz, yalnızca daha yavaş eder, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki özeninin de sonucudur ve bu ayrıntıyı fark eden biri sonraki purolarda çok daha başarılı yanar. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha tutarlı olur.
Uzun Puroda Yakma ve Kesim İpuçları
Uzun bir puroda başlangıç kesimi pürüzsüz yapılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını açmak doğrudur, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk seçmek tada koku karışmasını azaltır. Metal kutulu undercrown gibi küçük bir boy hızla toparlanır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina nicaragua puro gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha özenli yaklaşmayı ister. Dumanı acele çekmek ısıyı tırmandırır ve aromayı bozar. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman rahat eder. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden ateşlemek mümkündür. Kısa dinlenme araları da dumanı dengeler, tadın her aşamada daha net kalmasına katkı sağlar. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe taşımak da bitişe kadar temiz bir tat bırakır, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar özenle yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi tempoda çekildiğine bakar. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir alışkanlıktır.
Nem ve Saklama Üzerine Notlar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda hızla çatlar; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen açılır. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için kabul gören aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur ile sedirli quai d'orsay baalbeck gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir düzen kurmak isteyenler için iş görür. Kutuyu gereksiz yere kaldırmak dengeyi düşürür. Yeni bir nemlendirici koyarken damıtık su kullanmak önerilir. Yeni gelen purolara bir hafta ortama alışma zamanı bırakmak da iyidir. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı kalabalıklaştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle doğrulamak faydalıdır. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe bulmak yeterlidir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı kokulu ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir sıra koymak da uzun vadede zahmeti azaltır. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da imkan tanır.
Sivri Uçlu ve Düz Uçlu Formlar
Belicoso sivri başıyla tanınır; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında belirgin olur. Quai d'orsay belicoso royal dumanı dar bir noktada toplar, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha belirgin ortaya çıkar. Limon kabuklu capitolio gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle kıyaslanabilir ve farkı ortaya serer. Düz uç kesimi sadeleştirir, sivri uç ise nazik bir el bekler. Uçtan gereğinden fazla kesmek çekişi hafifletir. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman toplanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye yayılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta ayrı ayrı anlaşılmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas tercih etmek yırtılmayı azaltır. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve damağa bırakılır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de rolü büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi tecrübesinde sınamak en doğru karardır.
Uzun İçimde Ortam ve Yan Lezzetler
Uzun bir puroyu huzurla içmek istiyorsanız, ortam da rol oynar. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin ilk tercihidir; su ya da soda ise damağı temizler. Quai d'orsay clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye yakışır, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten getirdiği için ağırlaşmaz. Coronas puro ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere uyar. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre beklemek akıllıcadır. Ortam havadar ve gürültüsüz olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman bunaltıcı hale gelir. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro hızlı geçer, yalnız içildiğinde ise daha yavaş tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da keyfi bütünler, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı en başta kurmak akşamı derinleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir alışkanlığa dönüşür.